برسی روستای عسکر آباد از جهات مختلف:
نهاد خانواده-نهاد فرهنگی سیاسی-نهاد اقتصادی-شرایط و امکانات-باورهای اهالی واعتقادات خرافی آنان-جوانان .بیکاری و اوقات فراغت آنان
وضعیت جغرافیایی: استان مازندران-بهشهر- روستای عسکرآباد
روستای عسکر آباد در قسمت شمال غربی شهرستان بهشهر و در شمال شرقی
شهرستان نکاء وجود دارد فاصله روستا نسبت به شهرستان بهشهر24 کیلو متر
می باشد . البته بهتر است جایگاه روستا را نسبت به روستای زاغمرز که علاوه بر
بزرگتر بودن به روستایمان.در سطح استان مازندران شناخته تر نیز میباشد معرفی
کنم. برسی روستای عسکر آباد از جهات مختلف:
نهاد خانواده-نهاد فرهنگی سیاسی-نهاد اقتصادی-شرایط و امکانات-باورهای اهالی واعتقادات خرافی آنان-جوانان .بیکاری و اوقات فراغت آنان
وضعیت جغرافیایی: استان مازندران-بهشهر- روستای عسکرآباد
روستای عسکر آباد در قسمت شمال غربی شهرستان بهشهر و در شمال شرقی
شهرستان نکاء وجود دارد فاصله روستا نسبت به شهرستان بهشهر24 کیلو متر
می باشد . البته بهتر است جایگاه روستا را نسبت به روستای زاغمرز که علاوه بر
بزرگتر بودن به روستایمان.در سطح استان مازندران شناخته تر نیز میباشد معرفی
کنم. که در 15کیلومتری جنوب شرقی روستا ی زاغمرز قرار دارد. روستای
عسکر آباد شمالا به روستای امیر آباد وشرقابه روستای حسین آباد(هر دو از
شهرستان بهشهر)وغربا به روستای خورشید و جنوبا به روستای اطرب (هر دو
از شهرستان نکاء) متصل است. این روستا با دریای خزر در حدود 17 کیلومتر
فاصله دارد عسکر آباد در حدود 130 خانوار جمعیت دارد که به طور متوسط در
هر خوانواده 7 نفر زندگی می کنند . بدین ترتیب روستای عسکر آباد 910 نفر
جمعیت دارد. روستای عسکر آباد از جاده اصلی بهشهر –زاغمرز درحدود 3
کیلومتر فاصله دارد
پیشینه تاریخی:
روستای تازه آباد (عسکر آباد) درزمان ناصرالدین شاه قاجار وجود داشت.هنگامی
که شاه قاجار جهت تفریح سفری به شمال کشور داشتند به شکار گاه میانکاله
میرود که خان منطقه عسکر خان وی را همراهی مینماید . در حین شکار شاه
تیری به سوی آهو رها میکند که تیر به خطا میرود .عسکر خان از شاه رخصت
میگیرد وبا اولین تیر آهو را شکار میکند و رو به شاه کرده می گوید :اعلی
حضرت بنده تیر را به گوش حیوان زده ام و شاه می گوید اگر حرفت درست باشد
هر چه بخواهی به تو می دهم .. بعد از این که صحت حرف عسکرخان تائید شد.
او به شاه گفت من منطقه تازه آباد را می خواهم . شاه نیز موافقت کردو این منطقه
را به عنوان هدیه به او داد ازآن پس خان منطقه(عسگرخان)نام روستا رابه عسکر
آباد تغییر داد
لازم به یاد آوری است که اجداد و نیاکان اولیه ما اصالتا اهل شهرستان خان ببین
از توابع استان گلستان می باشند که به دلیل درگیری های قبیله ای شان به این
منطقه کوچ کردند این بود مختصری از تاریخچه یکی از قدیمی ترین روستاهای منطقه یعنی عسکر آباد
روستای عسکر آباد را از جهات مختلف می توان مورد برسی قرارداد:
خانواده
اکثر خانوادههای روستا پر جمعیت می باشند یعنی بطور میانگین حدود هفت نفر
در هر خانواده . در ثانی به این جمعیت باید تعداد عروسان را نیز اضافه کرد
زیرا زندگی اکثر زوجهای جوان روستا بصورت پدر مکانی آغاز می
شود.یعنی همه دامادها پس از ازدواج با همسرا نشان در خانه پدر شان سکنی می
گزینند و به ادامه زندگی می پر دازند . باید اضافه کنیم که خانوادهها در این
روستا اکثرا به صورت گسترده بودند یعنی پدر و مادر و پدر بزرگ و مادر
بزرگ با تمام افراد خانواده (فرزندان دختر و پسر –نوه ها و...) در یک مکان
زندگی می کردند ولی اکنون شاید در حدود یک د هه می شود کهشکل خانواده از
گسترده تغییر کرده وبه صورت تقریبا هسته ای در آمده است اینکه می گویم
تقریبا به این دلیل است که هنوز هم در بعضی خا نوادها به شکل گستر ده در حال
سپری شدن است . خانم های روستا اغلب خانه دار بوده ودر کار کشاورزی نیز
به شوهرانشان کمک میکنند
ازدواج
سنت ازدواج یکی از سنن خوبی است که با احترام به بزرگتر ها پله پله پیشرفت می کند
در چند سال اخیر سن ازدواج پایین آمده وپسر ها بطور میانگین در سن 18 تا 22
سالگی ازدواج می کنند
در گذشته رسم بر این بود که اغلب از میا ن قبیله خود همسر انتخاب می کردند
یعنی بیرون از اقوام خود همسر انتخاب نمی کردند ولی این سنت هم جای خود
را به انتخاب آزاد همسر از دیگر قبایل داده است
مراحل مختلف ازدواج از خواستگاری تا. . .
ابتدا پسر یا خانواده اش دختری را انتخاب می کنند و سپس یکی از بزرگان (ریش
سفیدان ) روستا را به همراه یکی یا دو نفر از اعضای خانواده خود به همراه گل
و شیرینی برای آگاهی از نظر دختر و خانواده اش به منزل آنها رهسپار می کنند
.پس از آن که جواب دختر را مثبت دیدند روزی را برای انجام آزمایشات خونی
ژنتیکی انتخاب می کنند پس از انجام آزمایش اگر مشکلی وجود نداشته باشد
دوباره خانواده ها با هم گفتگو می کنند ( لازم به ذکر است جمع شدن خانواده ها را
در مرحله اول در زبان فارسی بله برون می گو یند که در روستای ما به زبان
محلی به اره گیران معروف است ) در زمان های قدیم نه چندان دور رسم بر این
بوده که شیر بها را که باید از طرف خانواده داماد به خانواده عروس داده می شد
به صورت نقدینه مالی (پول) صورت می گرفت ولی در چند سال اخیر (شاید ده
سال اخیر ) این رسم تغییر کرده و به جای پول نقد خانواده داماد جنس یا کالای
بزرگ را به جای پول شیر بها خریده وبه آنها می دهد که آن سه کالا معمولا
یخچال – فرش و تلویزیون ) می باشد که در بعضی از خواستگاریها خانواده
عروس پا را فرا تر نهاده درخواست 4 کالا می نماید. مراسم عقد را معمولا داماد
و عروس در یک محضر در شهرستان بهشهر انجام می دهند یا حد اقل کارهای
اولیه آن را انجام می دهند و سپس جشن کوجکی در بعد از ظهر یک روز در
حیاط خانه عروس برگزار می شود و داماد رفقای خود را برای صرف میوه و
شیرینی دعوت می نماید. در این مراسم از دستگاهای موسیقی هم استفاده می
شود و هر جوانی در محوطه حیاط و میان جمعیت (زن و مرد) که میدان را برای
رقص جوان آماده کرده اند به رقص و شادی کردن می پردازد (لازم است متذکر
شوم که زمان انجام مراسم عقد با استخاره از قر آن مجید تعین می شود) در این
روز عروس و داماد روی صندلی پشت یک میز در حیاط و میان جمعیت می
نشینند که در لحضات پایانی مراسم جوانان روستا و مدعوین پشت سر هم و در
یک صف بسوی داماد رفته و با در آغوش گرفتن وی به او هدیه می دهند جالب
است بدانید اگر کسی از طرف خانواده داماد دعوت شده باشد هنگام دادن هدیه
فقط به داماد هدیه می دهد و برایش آرزوی خوشبختی می کند و همین وضعیت
هم برای عروس پیش می آید . پس از مراسم عقد همه به خانه هانه های خود می
روند و داماد و عروس در اتاقی که سفره عقد را در آنجا پهن کرده اند می روند
سپس خانواده دو طرف پیش آنها رفته این آشنائیشان را به هم تبریک گفته و
برایشان آرزوی خوشبختی می نمایند . داماد هم در همان شب اول عقد در خانه
عروس مانده و در همان اتاق می خوابند ودر هنگام شام خوردن یکی از افراد
خانواده عروس برای زوج جوان در یک سینی بزرگ شام می برد و از انها
(داماد) شیرینی می گیرد که معمو لا این شیرینی بصورت پول نقد می باشد . در
صبح روز بعد پس از صرف صبحانه که عروس و داماد گاهی با خانواده عروس
و گاهی نیز بصورت جداگانه آن را صرف می کنند داماد با خدا حافظی از تک
تک اعضای خانواده عروس از خانه عروس خارج می شود پس از عقد دو ران
نامزدی شروع می شود که با توجه به وضعیت اقتصادی خانوادها متغییر است
ولی بین 1 تا 4 سال طول می کشد دوران نامزدی داشته ایم . سپس با توا فقات
دو خانواده زمان عروسی مشخص می شود آن هم با استخاره از قرآن مجید و
معمولا روز های آخر هفته و همزمان با یک مناسبت مذهبی می باشد این نکته را
هم نباید از ضهن دور نگه داشت که به دلیل کشاورز بودن اهالی روستا بیش از 85
درصد مراسم عروسی در فصل پاییز و پس از برداشت محصول در آخر تابستان
صورت می گیرد . پس از تعیین روز عروسی و رسیدن زمان آن روز اول
معروف به روز عروسی کوچک (در زبان اهالی روستا خورد عروسی)می باشد
که احتمالا خانواده داماد به دعوت جوانان و دوستان داماد و برای شام می پردازد
البته در این روز در هر دو خانواده عروس و داماد آنها را (عروس و داماد ) حنا
می بندند یعنی ابتدا داماد به خانه عروس رفته و در آنجا این مراسم را با هم در
حالی که روی صندلی نشسته اند انجام میدهند سپس داماد به همراه عروس به
منزل پدری اش بر گشته و مراسم حنا بندان را در منزل داماد هم انجام می دهند
سپس در اواخر مراسم حاضرین در این مراسم به داماد و عروس هدیه می دهند
که گاهی اوقات اقوام نزدیک به جای پول نقد از جواهرات بعنوان هدیه استفاده
می کنند . در روز دوم که به روز عروسی بزرگ ( به زبان اهالی گت عروسی )
معروف است از ابتدای صبح مراسم شروع می شود داماد عروس را به آرایشگاه
می برد او را در آرایشگاه می گذارد و پس از برگشت از آرایشگاه به همراه
جوانان به حمام می رود البته رسم بر این است که به حمام عمومی بروند . در
حمام لباسهای داماد را به همراه می برند در انجا جوانان به شادمانی و خواندن
ترانه های مختلف فارسی و محلی می پردازند ( از تمامی این مراسم فیلم
برداری نیز میشود که فیلم بردار را خانواده داماد می آورد ) پس از آن که در
حمام کار داماد تمام شد به سوی خانه اش حرکت می کند در جلوی حمام اقوام
داماد با تهیه میوه و شیرینی و تنقلات مختلف آنها را با با تزئینات خاص داخل
سینی های بزرگ و روی سر خود قرار میدهند . پس از رسیدن به خانه مدعوین
در یک یا چند خانه که ممکن است خانه همسایه ها باشد می نشینند (قبل از ظهر)
وسپس سینی های بزرگ شامل میوه و شیرینی را (همان سینی هایی که اقوام
داماد درجلوی حمام بر سر خود می گذارند ) برای مهمان ها می برند . بعد از
صرف نهار در بعد از ظهر داماد به آرایشگاه می رود تا عروس را از آنجا
گرفته به منزل خودش(منزل عروس) بر گرداند . ودر ساعت 4 یا 5 بعد از ظهر
به خانه عروس میرود و او را برای همیشه به خانه خود می آورد . معمولا
عروس اهل همین روستا باشد داماد از خانه خود با ماشین به سمت خانه عروس
میرودوبه اتاق عروس رفته پیش او می ایستد و خانواده عروس نیز برای خدا
حافظی پیش آنها می آیند سپس به سوی خانه داماد حرکت می کنند در حیاط خانه
داماد عروس و دامادروی صندلی می نشینند و حاضرین در جلوی آنان به رقص و
پای کوبی می پردازند . سپس دوباره نوبت هدیه دادن میرسد و بعد از آن افراد به
خانه های خود رفته و عروس و داماد هم به اتاقشان می روند . معمولا در همان
شب تمامی خانواده عروس و نیز داماد پام را در خانه داماد صرف می کنند ( لازم
به ذکر است در تمام مدت عروسی داماد دو نفر ساق دوش که وظیفه آشنا کردن
داماد به طریقه برخورد و رفتار با عروس را بر عهده دارند به همراه دارد که
لازم است هر دوی آنها قبلا ازدواج کرده باشند ) این نکته نیز از قلم افتاد که
جهیزیه عروس را با ماشین روز قبل از عروسی به منزل داماد و اتاق زوجین
میبرند
صبح روز بعد نو عروس افراد خانواده داماد (اهم از خانواده خود داماد . عمو و
عمه و ...) را برای صرف صبحانه دعوت می نماید که آنها پس از خوردن
صبحانه بر روی سفره هدیه می گذارند چند روز بعد از عروسی نیز زوج جوان
از سوی خانواده عروس به شام دعوت می شوند
فرهنگی و سیاسی:
از لحاظ فرهنگی روستای عسکر آباد در سطح متوسطی قرار دارد در حدود
20 نفر از اهالی روستا دارای مدرک لیسانس می باشند که به غیر از دو نفر
مابقی در خارج از روستا مشغول فعالیت هستند .در ماههای مذ هبی نیز مراسم
خاص خود را انجام می دهند ( اعمال مخصوص به این ماهها را به صورت جدا
گانه در آیندهشرح خواهم داد)
سیاسی :
در مورد نظام سیاسی و قدرت سیاسی روستا می توان به این مسئله اشاره کرد که
یکی از نهاد های سیاسی روستا شورای اسلامی آن می با شد که دارای سه عنصر
اصلی و دو عنصر علی البدل می باشد شورا در اکثر کارهای روستا فعالیت می
کند
آوردن سموم و کودهای شیمیایی- رتق وفتق امور روستا- معرفی مردم به نهادهای
دولتی با نامه و مهر و . . .
قدرت سیاسی روستا به ترتیب در دست چهار گروه<محسنی < ابراهیمی <
اسماعیلی < طاهری (که خانوادههای طاهری اصالتاعسکر آبادی نیستند )
بعلت زیاد بودن تعداد اقوامشان در روستا قرار دارد. در حدود 70 درصد جمعیت
روستا از اقوام این چهار گروه می باشند
دومین نهاد سیاسی روستا شورای حل اختلاف می با شد که به مشکلات حقوقی
مردم روستا رسیدگی می کند
سومین نهاد سیاسی روستا پایگاه بسیج می با شد که تقریبا 98 درصد اهالی در آن عضویت دارند
اقتصادی:
منبع در آمد و تامین هزینه های زندگی اهالی عمد تا از راه کشاورزی میباشد در
کنار کشاورزی بعضی از اهالی روستا به کار دامداری می پر دازند که به نسبت
خانواده ها 9 درصد کل روستا را تشکیل می دهند ونیز بعضی از افراد در
ادارات و نهاد های دولتی مشغول به کار هستند .
در زمینه کشاورزی بعلت مساعد بودن زمین های کشاورزی محصولات مختلفی
را کشت می کنند مانند :شالی –گندم – پنبه – کلزا – لوبیا – جو – باقالا - کنجد
مهمترین محصول روستا برنج می باشد
دامداران روستا نیز دام های خود را که عمد تا گوسفند می باشد برای چرای آنها
به مراتع روستا که در حدود 120 هکتار میباشد و در سمت شرقی و ابتدای
روستا قرار دارد می برند منظره چرای گو سفندان و چوپانان در روز چشم هر
بیننده را نوازش می دهد
امکانات :
امکانات روستا با توجه وسعت و جمعیت کم روستا در حد مطلوبی قراردارد
روستای عسکر آباد در سطح شهرستان بهشهر اولین روستایی بود که از نعمت
گاز بهره مند گردید . این مهم در سال 1359 یعنی دو سال پس از پیروزی
شکوهمند ایران اسلامی میسر شد و نیز این روستا در سال 1358 از نعمت گاز بر خوردار گردید
نکته جالب اینکه قبل از برخورداری روستا از نیروی برق یکی از اهالی روستا
مبادرت به خرید تلویزیون کرده بود وبا استفاده از باطری تراکتور آن را به کار
انداخته بود و مردم هر شب برای دیدن برنامه های تلویزیون در منزل وی جمع
می شدند و با همین تلویزیون لحظه ورود امام به ایران را تماشا کردند
در ضمن آب آشامیدنی روستا از چاه آبی که در روستا حفر شده تامین می شود
منبع ذخیره آب روستا نیز در حدود 9000متر مکعب قدرت ذخیره سازی دارد که
بر روی چهارپایه 25 متری قراردارد
دیگر امکانات روستا: حمام عمومی( که بعلت اینکه تمام اهالی در خانه خود حمام
دارند تغریبا بدون استفاده است)
درمانگاه-مدرسه ابتدایی که تا پنجم ابتدایی در آن تدریس می شود اولین مدرسه در سال 1348 تاسیس شد
درحال حاضر معلمین و مدیر مدرسه همگی از همین روستا هستند
ادامه دارد...
